Gabaygii: Qaldaan Maxamed hiirad

Geeraarkan loogu magac darray Qaldaan oo uu curiyay abwaan Maxamed Hirad waxa uu soo baxay bisha August 24 keedii ee 2007. Waxa uu geeraarku si qoto dheer uga hadlayaa xaaladda 
Soomaalidu ku sugan tahay.

Ma aha maansadani tii iigu horraysay ee aan falanqayn, faallo ama aan hordhac u sameeyo. Laakiin waxa geeraakani uu kaga geddisan yahay kuwii aan hore wax uga idhi waa qofka ay maansadu markan ku halqabsanayso oo aniga ah.

Haddii nin uu Eebbe hal abuurka maansada ku manaystay aan ahaan lahaa, shaki malaha in aan geeraar kale abwaanka ugu jawaabi lahaa, balse hadda waa tii la yidhi: Togba taagtii buu rogmadaaye aan ka idhaahdo wixii aan awoodo oo ah inaan faallo kooban ka bixiyo
maansadan sida abwaanku iga codsaday.

Abwaan Maxamed Hirad oo aad hore maansooyinkiiisa in badan uga akhrisateen WardheerNews iyo degello kaleba waxa uu geeraarkan kaga hadlayaa xaaladda guracan ee Soomaaliya ka jirta iyo duruufaha qallafsan ee ka dhashay xaaladdaas..

Soomaaliya uguma ay horreyn waddan ay jabhaddo hubaysani ka dillaacaan, dagaal dad iyo duunyo ku dhammaadeen ka dibna lagu dumiyo xukuumaddi xilligaas talinaysay.  Hase yeeshee waxaan odhan karnaa waxa ay kow ka tahay xilligan casriga ah dal ay dadkiisu ku guul darraysteen in ay dawlad bedesha middii ay dumiyeen dhistaan.

Qawmiyadda Soomaaliyeed oo Eebbe ku manaystay midnimo asal ah oo  isir, af, diin iyo dhaqan isku mida salka ku haysa, waa arrin in badan la isweydiiyo sababta keentay burburka qaranimo iyo kala furfuranka  qawmiyadnimo ee haleelay Soomaalida xilligan.

Haddaba Abwaan Hirad waxa uu geeraarka ku muujinayaa walaaca iyo werwerka uu ka qabo Soomaalida iyo sida ay xilliyadan dambe u dhaqmayaan. Waxa uu abwaanku aad ula yaabban yahay sida aanay waxba uga hirgelin qorshe iyo isku day kasta oo la rabay in lagu badbadiyo qaranimada ummadda Soomaaliyeed.

Waxa uu abwaanku aad u saluugsan yahay oday dhaqameedyada, culumada, aqoonyahannada iyo guud ahaanba wax garadka Soomaaliyeed sida ay kaalintooda u gabeen., qaarkoodna qayb uga yihiin isirrada dhibaatada Soomaaliya ragaadisay.

Waa wax lala yaabo in dadkii la rabay in ay dabka damiyaan in ay iyagu horseed ka noqdaan burburka iyo halista Soomaaliya maanta ka jirta.

Waxa uu abwaanku aaminsan yahay in Soomaalidu guud ahaan habka ay maanta u dhaqmayaan uu yahay mid aan habboonayn kana suurtoobin ummad caafimaad qabta,oo wax waliba ay u socdaan hab qaldan.

Meeye haddaba dadkii qaladkaas sixi lahaa? Waa su’aasha ay isugu soo biyo shubanayso murtida uu xambaarsanyahay geeraarkan Qaldaan, isagoo abwaanku islamarkaana si gaara farta inoogu fiiqaya khaladaadka jira iyo cidda ka mas’uulka ah.

Haddaba abwaanka oo arrimahaas iyo kuwo kale oo badan geeraarkiisa kaga hadlaya waxa uu ku bilaabay sidan:-

Khaliilow qoraalkiyo  
Qasaa’idkaan akhriyaayo
Adigaa ka qisoodee   
Qurxi oo falanqee

Qorshihii mar la keenaba  
Qadhaadh buu dhadhamaayoo
Qamuunyaa ka dambaysoo 
Qarax buu kicyaaye

Haddii gaalo qalaad iyo  
Qolyaheenna islaamku
Qisadeenna ka yaaboo    
Dhamaantood naga quustay
Waar miyaan qowmiyaddeena 
Kuwo qiiro u haysoo
Qarankoodii xusuustoo  
Qabyaalad diida lahayn?

Miyaan caalim Qur’aankiyo  
Qowlkii nebi sheegoo
Isagaan qori haysan   
Ku qudbeeya lahayn?

Miyaan qaar odayaaloo 
Taariikho qadiimiyo.
Qarniyaal hore joogoo          
Wax qabooja lahayn?

Miyaan geesi qab weynoo 
Qaladaadka dadkiisiyo
Waxa ay qasayaan 
Ka qashaafa lahayn?

Miyaan qaar cilmi yeeshiyo  
Qoraa aan gabanaynoo
Qoqob teer la xariiqday    
Ku qancaynin lahayn?

Miyaan qaar dad qafaalkiyo  
Gabdhahaa la qasbaayee
Xaaraan looga qarraafo  
Ka qasooba lahayn?

Beelaha la quudhsadee
Qarniyaal la gumeeyay
Xuquuqdii laga qaaday
Waxgarad u qayshiyo
Miyaan qareenno la haynin?

Qaxootigaa qulqulaayee   
Badahaa ku qarqooma.
Miyaan qaar u naxaaayoo 
Qaraabadooda la haynin?

Mise Qaadirka weyn bay
Qorshihiisa ahaatoo
Sidii qowmkuu halaagaan  
Qoysna aanu hadhaynin?

Qowl kaleeto aan sheegee 
Qatinkii hadalkaygu
Waa su’aal qara weyne  
Qumaati iiga dhegaysta

Kuwa diinta ku qayshee  
Muslin qoorta jaraaya
Quraankay  akhriyaane  
Jidkee qaadsan yihiin?

Dhalintaa la qataaraye  
Qarxinaaya naftooda
Yay u qoolanyihiinoo  
U qisaasan yihiin?

Kuwa geestan qarqoortee 
Waddankii kala qaybshey
Dadna soo qabsanaayaa 
Ma qaldaansan yihiin?

Kuwa soo qarafaystee 
Qoobaddooda ku doontaa
Ma qadhaabsanayaanoo 
Ma qaxwaysan yihiin?

Kuwa qiiradu haysee 
Qoqolkooda la dhaafine
Qaraabadii la dagaalaa 
Ma qamaansan yihiin?

Kuwa aan mid qalloocan 
Qaladkiisa ka joojin
Ma saasay la qabaanoo  
Maw qushuucsan yihiin?

Kuwa doon dad ku qaadee 
Qarashkii ka furaayee
Ku qubaaya badweynta 
Ma qawlaysan yihiin?

Kuwa beenta qoraayee  
Biibiisii ka qalaadee
Yuusuf Garaad u qidmeeyaa  
Ma qabbaansan yihiin?

Kuwa qaadka cunaayee 
Hantidooda u quudha
Qasaare waa arkayaane 
Ma qammaadsan yihiin?

Kuwa gaajo la qaadhee
Webigoo qulqulaaya
Beerta aan  qodanayn  
Ma qandhaysan yihiin?

Inta aan qarribaadiyo 
Qalalaase arkaayo
Waano waan qorayaaye
Maygu qoonsan tihiin?

Maxamed Hirad
San Diego California
E-mail:xagar2000@sbcglobal.net